Με το βλέμμα στην σύνοδο της Ομάδας G20 που πραγματοποιείται για το κλίμα αυτό το σαββατοκύριακο στην Ρώμη, ας αναλογιστούμε λίγο το καθήκον μας προς τα παιδιά που θα γεννηθούν από σήμερα και μετά. Ήδη έχει διαρρεύσει προσχέδιο των δεσμεύσεων που πρόκειται να λάβουν οι ηγέτες των 20 ισχυρότερων κρατών, ότι δηλαδή θα αντιμετωπίσουν την υπαρξιακή πρόκληση της κλιματικής αλλαγής, αναλαμβάνοντας άμεσα δράση προκειμένου ο στόχος του 1,5 βαθμού Κελσίου να παραμείνει εφικτός.

Εξάλλου, τα σημαντικά ζητήματα διαγενεακής αλληλεγγύης και δικαιοσύνης που εγείρονται από την εξελισσόμενη κλιματική κρίση ανέδειξε μελέτη που δημοσιεύτηκε τον προηγούμενο μήνα στο ακαδημαϊκό περιοδικό Science. Τα ζητήματα αυτά δικαίως τροφοδοτούν κύματα διαμαρτυριών τα τελευταία χρόνια, των οποίων ηγούνται νεαρά άτομα. Σύμφωνα με τη μελέτη, υπό τη συνεχιζόμενη υπερθέρμανση του πλανήτη, τα ακραία φαινόμενα όπως τα κύματα καύσωνα, θα συνεχίσουν να αυξάνονται σε συχνότητα, ένταση, διάρκεια και χωρική έκταση τις επόμενες δεκαετίες. Ως εκ τούτου, οι νεότερες γενιές αναμένεται να αντιμετωπίσουν περισσότερα τέτοια γεγονότα κατά τη διάρκεια της ζωής τους σε σύγκριση με τις παλαιότερες γενιές. συγκεκριμένη γενιά κατά τη διάρκεια της ζωής της σε σύγκριση με μια άλλη. Τα ευρήματα της εργασίας υπογραμμίζουν την σοβαρή απειλή για την ασφάλεια των νέων γενεών και καταδεικνύουν τις δραστικές μειώσεις των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που απαιτούνται, ώστε να διασφαλιστεί το μέλλον τους.

Στη μελέτη δίνονται επιτέλους αριθμοί στην θλιβερή αλήθεια που προκαλεί απογοήτευση και οργή σε εκατομμύρια νέους σε όλο τον κόσμο. Έτσι, οι άνθρωποι που γεννήθηκαν το 1960, σύμφωνα με τη μελέτη, θα βιώσουν κατά μέσο όρο τέσσερις καύσωνες κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Για όσους γεννήθηκαν το 2020 και σε περίπτωση που τα κράτη τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους για απαλλαγή από τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, όπως ορίζεται στη Συμφωνία του Παρισιού για το κλίμα, ο αριθμός αυτός αναμένεται να φτάσει κατά μέσο όρο τα 30, δηλαδή να πολλαπλασιαστεί κατά 7,5 φορές από τον αριθμό των καυσώνων που αντιμετώπισε τη γενιά των παππούδων τους.

Με τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη στον 1,5°C αντί για το προβλεπόμενο «κάτω από τους 2°C» της Συμφωνίας του Παρισιού, ο αριθμός των καυσώνων που θα βιώσει κατά μέσο όρο η νέα γενιά θα φτάσει τους 18, αναφέρει η μελέτη.

Ωστόσο οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής δεν εξαπλώνονται εξίσου σε όλες τις περιοχές του πλανήτη. Στη μελέτη εκτιμάται ότι η αύξηση των κλιματικών καταστροφών με τις οποίες θα έρθει αντιμέτωπη η νέα γενιά στον παγκόσμιο Νότο, όπως η Υποσαχάρια Αφρική, είναι δυσανάλογα μεγαλύτερη.

Όσο για άλλους τύπους καταστροφών, η μελέτη καταλήγει στο συμπέρασμα ότι όσοι γεννήθηκαν πέρυσι θα δουν 3,6 φορές περισσότερες ξηρασίες, τρεις φορές περισσότερες αποτυχίες καλλιεργειών, 2,8 φορές περισσότερες πλημμύρες ποταμών και διπλάσιο αριθμό πυρκαγιών. Σύμφωνα με μια συντηρητική εκτίμηση, ο μέσος όρος καταστροφών που σχετίζονται με το κλίμα σε μια ζωή θα τριπλασιαστεί κατά μέσο όρο για όσους γεννήθηκαν το 2020 σε σύγκριση με εκείνους που γεννήθηκαν το 1960.

Μιας και διαφαίνεται λοιπόν ότι ο 1,5°C θα είναι η αποδεκτή θερμοκρασιακή άνοδος που θα συμφωνηθεί τις επόμενες ημέρες, αυτό που ενδιαφέρει τώρα είναι να μάθουμε ποιο θα είναι το έτος-στόχος των δεσμεύσεων για μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου των πιο ρυπογόνων οικονομιών του πλανήτη. Το 2030 που επιθυμούν η ΕΕ και οι ΗΠΑ ή το 2060 που επιδιώκει η Κίνα;

Περί κλιματικής κρίσης και επιτελικού κράτους
 
Η κλιματική κρίση και το επιτελικό κράτος με αφορμή το διάγγελμα Μητσοτάκη για τις πυρκαγιές
Γράφει ο Δημήτρης Σακατζής*
 Οι φυσικές καταστροφές, εν προκειμένω οι πυρκαγιές, και η αντιμετώπιση τους, είναι ένα θέμα με πολλές διαστάσεις. Πρόληψη, σχέδιο αντιμετώπισης στο πεδίο, αρμοδιότητες και συντονισμός, επούλωση των καταστροφών σε χλωρίδα, πανίδα, οικισμούς, οικονομία κ.α. 
 Παρακολούθησα με μεγάλη προσοχή και σεβασμό τη μάχη με τη φωτιά. Πυροσβέστες, εθελοντές πυροσβέστες, αστυνομία, πολίτες… Αυταπάρνηση και απόγνωση μαζί. Μόνο σεβασμός, ευγνωμοσύνη και στήριξη.
 
Παρακολούθησα την Πολιτική και Διοικητική προσπάθεια. Δεν ξέρω την προετοιμασία σε επίπεδο πρόληψης, τα σχέδια που υπήρχαν, το συντονισμό την ώρα της μάχης. Ξέρω το αποτέλεσμα της μάχης και φαίνεται πως οι καταστάσεις μας ξεπέρασαν. 
Παρακολούθησα την επικοινωνιακή διαχείριση του Πρωθυπουργού. Το πήρε πάνω του, ζήτησε συγνώμη, τοποθετήθηκε δημόσια με την αυτοπεποίθηση που του δίνει η κυριαρχία στα ΜΜΕ, έκανε μίνι ανασχηματισμό, τοποθέτησε τον κ. Μπένο υπεύθυνο για την ανασυγκρότηση της Εύβοιας. Αυτά είναι επικοινωνία ας δούμε λίγο την ουσία. Δύο σημεία της συνέντευξης του, μου τράβηξαν την προσοχή: 
 
Α. Κατέληξε ότι για την αποτυχία των σχεδίων έφταιγε η Κλιματική Κρίση και 
 
Β. Μίλησε για το Επιτελικό Κράτος. 
 
Α. Υπάρχει Κλιματική Κρίση;
 
Ναι, υπάρχει χρόνια τώρα. Πριν την καταστροφή είχε μιλήσει για Κλιματική Κρίση; Είχε δρομολογήσει την οργάνωση των υπηρεσιών ώστε να την αντιμετωπίσουν επαρκώς; Δύο χρόνια έφταναν για να οργανωθούν οι υπηρεσίες; Δύο χρόνια είναι η μισή θητεία μιας κυβέρνησης. Ο κ. Μητσοτάκης μίλησε για δύο πυλώνες που θα συνεργάζονται. Την Πολιτική Προστασία, η οποία κάνει τη διαχείριση της κρίσης και συμμετέχει σε προληπτικά μέτρα και το Υπουργείο Περιβάλλοντος, το οποίο χαράσσει τη δασική πολιτική με τη Γενική Διεύθυνση Δασών. Πόσο χρόνο χρειάζεται για να δρομολογηθούν οι δομές και οι διαδικασίες συνεργασίας; Θα φτάσουν τα επόμενα δύο χρόνια; Παραδέχτηκε ότι χάθηκαν δύο χρόνια;  
 
Οι πολιτικοί, πρέπει να προβλέπουν και να προετοιμάζονται ώστε να προλαμβάνουν. Στην Ελλάδα, στην καλύτερη των περιπτώσεων, διαχειρίζονται. Τριτοβάθμια πρόληψη είναι η πρόληψη των επιπτώσεων μιας καταστροφής. Εδώ η κυβέρνηση λειτούργησε επιτυχώς και το πιστώνεται, π.χ. το 112. Πολλοί μιλάνε για υπερβολική χρήση. Προσωπικά προτιμώ λάθος εκτίμηση στην εκκένωση και να εκκενωθεί μία περιοχή λανθασμένα παρά λάθος εκτίμηση στη μη εκκένωση και να καούν άδικα συνάνθρωποι μας.   
 
Πρωτοβάθμια πρόληψη είναι η προσπάθεια αποφυγής μιας καταστροφής. Ουσιαστικά, επενδύεις στην πρόληψη ή ξοδεύεις δεκαπλάσια στην ανοικοδόμηση. Εδώ η κυβέρνηση απέτυχε και το χρεώνεται, π.χ. χρήση drones. Υπάρχουν drones με θερμικές και οπτικές κάμερες που λειτουργούν προληπτικά για την εύρεση εστιών φωτιάς. Δείτε Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Υπάρχουν επίγειες υπερσύγχρονες κάμερες αναγνώρισης καπνού. Υπάρχουν drones που μπορούν να επέμβουν στην αρχική εστία της φωτιάς και να την κατασβήσουν με ειδική οβίδα. Δείτε Δήμο Ωραιοκάστρου. Υπήρξε ο προγραμματισμός για αγορά; Πόσα χρειάζονται και πόσα αγοράσαμε; Ποιο το κόστος; Συγκεκριμένα, μετρήσιμα στοιχεία.
 
Η πρόβλεψη-πρόληψη, απουσιάζει σε όλους τους τομείς. Στην Παιδεία π.χ. θα μπορούσαμε με αφορμή την πανδημία να μεταβούμε στο Ψηφιακό Σχολείο -αγορά tablet σε όλους τους μαθητές- και να αξιοποιήσουμε τα κινητά στην εκπαιδευτική διαδικασία. Μπορείτε να φανταστείτε τι θα μπορούν να κάνουν τα κινητά σε δέκα χρόνια από τώρα και πόση άμεση διάδραση στη γνώση θα προσφέρουν; Αυτή τη στιγμή απαγορεύεται η χρήση τους στα σχολεία και οι μαθητές τιμωρούνται. 
 
Β. Υπάρχει Επιτελικό Κράτος;
 
Θα αφήσω το «Επιτελικό» που ακούγεται ωραία και θα πάω στην ουσία, στο «Κράτος». Λυπάμαι. Ο κ. Μητσοτάκης μέχρις στιγμής έδειξε ότι δεν μπορεί να το αποκομματικοποιήσει. Δεσμεύεται. Είναι το αντάλλαγμα του σε όλο τον κομματικό μηχανισμό για να πάρει την εξουσία. Διαχρονικό πρόβλημα. Μικρά κόμματα π.χ. ΔΗΜΑΡ, που βρέθηκαν στη θέση αυτή (δεν μιλώ για ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ που ήταν ίδιοι) άρπαξαν την «ευκαιρία». Ποιος δεν θυμάται το κυνικό, 4-2-1!!!
 
Πολιτικές θέσεις που δεν πρέπει να είναι πολιτικές π.χ. Γενικοί Γραμματείς 5ετούς θητείας (κατά σύσταση των «κακών» Μνημονίων), Διοικητές Οργανισμών, Νοσοκομείων, ΔΕΚΟ, Πρόεδροι «ανεξάρτητων» Αρχών, εξέλιξη στο Δημόσιο κλπ είναι όλα κομματικά. Όταν οι επιτελικές θέσεις της Δημόσιας Διοίκησης μοιράζονται με κριτήριο όχι την ικανότητα άλλα τα κομματικά «ένσημα», τότε παύει να υπάρχει η έννοια της αξιοκρατίας και επικρατεί η ευνοιοκρατία. Τότε ο Δημόσιος Τομέας είναι αιχμάλωτος του κόμματος και ως τέτοιος λειτουργεί ή δεν λειτουργεί όπως διαπιστώνουμε οι πολίτες στην καθημερινότητα μας. 
 
Η απάντηση είναι πολιτική. Και εδώ θα μου επιτρέψετε να απευθυνθώ προσωπικά σε εσάς κ. Μητσοτάκη. Έχετε την πολιτική δύναμη να πείτε ως Πρωθυπουργός ότι προχωράτε στη στελέχωση όλων των θέσεων ευθύνης, μέσα από μια αξιολογική-επιστημονική διαδικασία επιλογής από Ανεξάρτητη Αρχή αποτελούμενη π.χ. από καθηγητές της Σχολής Δημόσιας Διοίκησης; Η διαδικασία θα αποτελείται από: α) μετρήσιμα κριτήρια (μόρια) και β) συνέντευξη. Τα κριτήρια θα τα καθορίζει η Ανεξάρτητη Αρχή ανάλογα με τη θέση. Η συνέντευξη θα μαγνητοφωνείται. Παράλληλα οι φάκελοι με τα μόρια θα είναι κλειστοί έτσι ώστε να περιοριστεί η υπόνοια αλλοίωσης του τελικού αποτελέσματος. 
 
Εάν δεν το κάνετε κ. Μητσοτάκη θα λέτε ότι έχετε ένα Επιτελικό Κράτος αλλά δεν θα έχετε Κράτος! Η επιλογή και η ευθύνη είναι αποκλειστικά δική σας.  
 
*Ο Δημήτρης Σακατζής είναι Εκπαιδευτικός, Υποψήφιος Διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και Συντονιστής της Πολιτικής Κίνησης Κοινωνικού Φιλελευθερισμού «εΜείς».
 

«Πηγή: https://www.athensvoice.gr/politics/725658_klimatiki-krisi-i-politiki-adynamia?fbclid=IwAR2DnK7CKDC82b63XoGWyWNn32NrTg73fEpY-j9VsL57xVGnyqw5qbv-wDs»

Όταν εγώ ο μεγαλωμένος στο αστικό κέντρο ήρθα σε επαφή με ανθρώπους της υπαίθρου, συνειδητοποίησα ότι οι συμπατριώτες μας στα χωριά δεν ταίριαζαν καθόλου με τον ιδεότυπο του οικολόγου που είχα διαμορφώσει στο μυαλό μου για αυτούς. Τους φανταζόμουν να σέβονται και να αγαπούν τα δάση, να μεριμνούν για τα ζωντανά, τόσο τα δικά τους όσο και τα άγρια που ζουν ελεύθερα μέσα σε βουνά, κοιλάδες και λαγκάδια. 
Η εικόνα που με σοκ διαπίστωσα ότι κυριαρχεί στον απλό κτηνοτρόφο και αγρότη της επαρχίας είναι εκείνη ενός επιβήτορα του περιβάλλοντος. Στη λογική του απλού επαρχιώτη το περιβάλλον είναι ένα εργαλείο που δημιουργήθηκε για να τον υπηρετεί χωρίς καμία προϋπόθεση, χωρίς καμία αρχή.
Χαρακτηριστική είναι η συζήτηση, στην οποία υπήρξε αυτήκοος μάρτυς όχι μία φορά, ανάμεσα σε βοσκούς σχετικά με τη διαχείριση των ενοικιαζόμενων βουνών για τη βοσκή των ζώων τους. Είναι γνωστό ότι στην ιδιοκτησία μου μπορεί να έχω μία πλαγιά ενός βουνού η οποία δεν καλλιεργείται και προσφέρεται μόνο για βοσκή. Αυτήν λοιπόν, αν ο ίδιος δεν έχω κοπάδια, τη νοικιάζω σε ετήσια ή πενταετή βάση σε κάποιον βοσκό από τον οποίο πληρώνομαι είτε σε χρήμα είτε συνηθέστερα σε είδος, σε αγροτικά προϊόντα. Μπορεί για παράδειγμα ανά έτος τα παίρνω 50 κιλά τυρί (το νούμερο είναι τυχαίο, γιατί δεν θυμάμαι αυτή τη λεπτομέρεια από τις συζητήσεις στις οποίες ήμουν παρών).
Σε κάποια διαφωνία και οριστική ρήξη ανάμεσα σε μισθωτή και εκμισθωτή μιας πλαγιάς άκουσα τον μισθωτή να λέει στην παρέα: Εγώ θα του το πάρω τζάμπα. Θα του το κάψω και έπειτα θα μπορώ στο καμένο να τα βοσκήσω χωρίς καμία αμοιβή ή επίπτωση. 
Γιατί τα σημειώνω αυτά σήμερα; Επειδή ολοένα και περισσότερες είναι οι περιπτώσεις κατά τις οποίες συλλαμβάνονται βοσκοί, κατά κύριο λόγο, αλλά και γεωργοί εναντίον των οποίων απαγγέλλονται κατηγορίες για πυρκαγιές σε δάση και σε αγροτικές εκτάσεις. Αυτές οι πυρκαγιές δεν είναι σε μεγάλο ποσοστό εξ αμελείας, δεν προέρχονται από απροσεξία. Είτε θέλει να καθαρίσει το χωράφι του χωρίς να πληρώσει αμοιβή εργατών είτε θέλει να εκμεταλλευτεί έναν άλλο παρακείμενο χώρο ο οποίος δεν του ανήκει, όπως για παράδειγμα το παρακείμενο δασάκι. Αν αυτό καεί, και ξύλα εύκολα θα βγάλει για τον χειμώνα του και σε πέντε χρόνια θα το κάνει προσάρτημα στο διπλανό χωράφι του. 
Η περιβαλλοντική συνείδηση επομένως η οποία καλλιεργείται στον όποιο βαθμό στα σχολεία δεν έχει φτάσει και δεν έχει επηρεάσει σχεδόν καθόλου ένα μεγάλο μέρος των ανθρώπων που ζουν μέσα στη φύση και ζουν από αυτήν. Αυτοί εξακολουθούν να την αντιμετωπίζουν σαν κάτι που μπορούν να το εκμεταλλευτούν χωρίς όρους και όρια.
 

Reimagine. Recreate. Restore.
Την έννοια της αποκατάστασης της βλάβης που έχει προκληθεί στον πλανήτη τονίζει φέτος ο ΟΗΕ για την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος. Και σημειώνει ότι η σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος θα ξεκινήσει τη Δεκαετία των Ηνωμένων Εθνών για την Αποκατάσταση του Οικοσυστήματος (2021-2030), μια παγκόσμια αποστολή για την αναβίωση δισεκατομμυρίων εκταρίων, από δάση έως γεωργικές γαίες, από την κορυφή των βουνών έως τον βυθό των θαλασσών.
Μαζί όμως θέτει δύο ακόμα άξονες, αυτόν της φαντασίας και αυτόν της δημιουργίας και καλεί τους πολίτες όλης της γης να φανταστούν ξανά, να δημιουργήσουν ξανά και να αποκαταστήσουν τη φύση γύρω τους:

Δύο φορές τον χρόνο (όταν αλλάζει η λεγόμενη σεζόν) συναντιέμαι με την παλιά συνάδελφο και φίλη, για να μου δώσει μια τσάντα γεμάτη με ρούχα που δεν κάνουν πια στον γιο της. Ο γιος μου είναι μερικά χρόνια μικρότερος από τον δικό της. Η φίλη μου ευτυχώς έχει ωραίο γούστο, πολύ κοντά στο δικό μου. Έχω την τύχη λοιπόν η γκαρνταρόμπα του γιου μου να αποτελείται κατά το 50-60% από ρούχα ήδη χρησιμοποιημένα από άλλο παιδί, σε πολύ καλή κατάσταση ακόμα.
Και ενώ ακολουθώντας αυτήν την πρακτική γνώριζα ότι εξοικονομώ χρήματα από τον οικογενειακό προϋπολογισμό, όταν ξεκινούσαμε αυτήν τη συνήθεια πριν από 8-9 χρόνια με τη φίλη μου, δεν είχα συνείδηση ότι σε έναν βαθμό κάνουμε πράξη και το trend της βιώσιμης/ηθικής μόδας.
Τι είναι η ηθική μόδα; Τι είναι τα βιώσιμα ρούχα;

google news iconΤο Social-Lib είναι εγκεκριμένος εκδότης στην υπηρεσία Google News. Ακολουθήστε μας για να έχετε άμεση ενημέρωση και πρόσβαση στην αρθρογραφία: Social-Lib.gr - Google News .

Έγραψαν Πρόσφατα

Κοινωνικός Φιλελευθερισμός

Το Social.lib είναι ένας δικτυακός τόπος συζήτησης και ανάδειξης των καθημερινών οικονομικών, κοινωνικών, πολιτισμικών και πολιτικών ζητημάτων υπό το πρίσμα του Κοινωνικού Φιλελευθερισμού.